พระพุทธคุณ ๑๐๐ บท
One Hundred Virtues of the Buddha
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้ทรงเป็นนักปราชญ์ ปราศจากโมหะ ทรงทำลายกิเลสเครื่องตรึงใจได้ ทรงชำนะมาร ทรงเป็นผู้ไม่มีทุกข์ มีจิตเสมอด้วยดี มีมารยาทอันเจริญ มีพระปัญญาดี ทรงข้ามกิเลสอันปราศจากความเสมอได้ ทรงปราศจากมลทิน.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้ไม่มีความสงสัย มีพระทัยดี ทรงคายอามิสได้แล้ว ทรงบันเทิง ทรงมีสมณธรรมอันทำสำเร็จแล้ว ทรงเกิดเป็นมนุษย์ มีพระสรีระเป็นที่สุด เป็นนระ ไม่มีผู้เปรียบได้ ทรงเป็นผู้ปราศจากธุลี.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้สิ้นความสงสัย ทรงเฉียบแหลม ทรงแนะนำสัตว์ เป็นสารถีผู้ประเสริฐ ไม่มีผู้อื่นยิ่งไปกว่า ทรงมีธรรมอันงาม หมดความเคลือบแคลง ทรงนำแสงสว่าง ทรงตัดมานะเสียได้ ทรงมีพระวิริยะ.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้องอาจ ไม่มีใครประมาณได้ มีพระคุณอันลึกซึ้ง บรรลุถึงญาณคือโมนะ ทรงทำความเกษม ทรงมีพระญาณคือเวท ทรงตั้งอยู่ในธรรม ทรงสำรวมพระองค์ดี ทรงล่วงกิเลสเป็นเครื่องข้อง ทรงเป็นผู้พ้นแล้ว.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้ประเสริฐ ทรงมีเสนาสนะอันสงัด มีสังโยชน์สิ้นแล้ว ผู้พ้นแล้ว ทรงมีพระปัญญาเครื่องคิดอ่าน ทรงมีพระญาณเครื่องรู้ ผู้ลดธงคือมานะเสียได้ ปราศจากราคะ ผู้ฝึกแล้ว ผู้ไม่มีธรรมเครื่องเนิ่นช้า.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้ทรงเป็นพระฤาษีที่ ๗ ผู้ไม่ลวงโลก ทรงวิชชา ๓ เป็นสัตว์ประเสริฐ ทรงล้างกิเลสแล้ว ทรงฉลาดประสมอักษรให้เป็นบทคาถา ทรงสงบระงับแล้ว ทรงมีพระญาณอันรู้แจ้ง ทรงให้ธรรมทานก่อนกว่าผู้อื่นทั้งหมด ทรงสามารถ.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้ทรงเป็นพระอริยะ มีพระองค์อันอบรมแล้ว ทรงบรรลุคุณที่ควรบรรลุ ทรงแสดงอรรถให้พิสดาร ทรงมีพระสติ ทรงเห็นแจ้ง ไม่ทรงยุบลง ไม่ทรงฟูขึ้น ไม่ทรงหวั่นไหว ทรงบรรลุความเป็นผู้ชำนาญ.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้เสด็จไปดี ทรงมีฌาน ไม่ทรงปล่อยจิตไปตาม ทรงบริสุทธิ์ ไม่ทรงสะดุ้ง ทรงปราศจากความกลัว ทรงสงัดทั่ว ทรงบรรลุธรรมอันเลิศ ทรงข้ามได้เอง ทรงยังสัตว์อื่นให้ข้ามได้.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้สงบแล้ว ทรงมีพระปัญญาเสมอด้วยแผ่นดิน มีพระปัญญาใหญ่หลวง ปราศจากโลภะ ทรงดำเนินปฏิปทาเหมือนพระพุทธเจ้าในปางก่อน ทรงเสด็จไปดีแล้ว ไม่มีบุคคลเปรียบ ไม่มีผู้เสมอเหมือน ทรงแกล้วกล้า ผู้ละเอียดสุขุม.
ข้าพเจ้า ขอนอบน้อมบูชาสักการะ แด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงเป็นพระอรหันต์ ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง ผู้ตัดตัณหาได้ขาด ทรงเป็นผู้ตื่น ปราศจากควัน ผู้อันตัณหาและทิฏฐิไม่ฉาบทาได้ ผู้ควรรับการบูชา ทรงได้พระนามว่ายักขะ ทรงเป็นอุดมบุคคล มีพระคุณไม่มีใครชั่งได้ เป็นผู้ยิ่งใหญ่ ทรงถึงยศอย่างอุดมยอดเยี่ยม.
(จากอุบาลีวาทสูตร ม. ม.)
จากหนังสือสาธยายธรรม นำสู่วิมุตฺติ หน้า ๑๘๘ รวบรวมและเรียบเรียงโดยทีมงานธรรมสมทบ